Contact

Openingstijden werkdagen tussen 09:00 en 17:00 uur

Stel een vraag Stuur een idee in

Klei IN Veen

 

Een van de onderzoeken om veenoxidatie te vertragen in Fryslân is het proefproject 'Klei IN Veen'.

Veen verrijken met klei is een mogelijk alternatief of aanvulling voor vernattingsmaatregelen ter reductie van veenafbraak en bodemdaling.

Door het inspoelen van klei met een hoog lutumgehalte( gronddeeltjes kleiner dan 2 μm) vormd er in pure veengronden klei-humuscomplexen met de organische stof van veen. Hierdoor zou de organische stof van veen langer vastgehouden kunnen worden. En daardoor zal het veen mogelijk minder snel oxideren, wat ook de bodemdaling  kan vertragen.

In riviergebieden in het Westen werd waargenomen, dat pure veengrond, waar jaarlijks rivierwater overheen stroomde, hoger bleef dan pure veengrond waar dat niet gebeurde.

Onderzoek laboratorium

In 2019 is provincie Fryslân aangehaakt voor wat betreft het onderzoek in het laboratorium. Het betreft onderzoek aan CO2-emissies van Fries veen (hoog percentage organische stof, laag gehalte lutum) en Friese klei (hoog percentage lutum, laag percentage organische stof). Daarbij is zeeklei gebruikt, zoals die in Fryslân voorkomt. Verder zijn er 2 soorten pure veen gebruikt, namelijk veen uit Gersloot en veen uit Oldelamer. Uit eerdere tussenrapportages vanuit het Westelijk veengebied en het gebied in Fryslân blijkt dat de Friese klei al snel ging werken. Er was relatief snel invloed van de klei op de CO2-emissies zichtbaar ,er werdt een vermindering van CO2-emissies gemeten. Dit onderzoek loopt nog tot eind 2020 waarna de eindrapportage wordt opgemaakt.


Veldproef Delfstrahuizen

De Veldproef van 7 augustus 2020 in Delfstrahuizen stond in het teken van ervaringen opdoen, op praktische schaal. Twee agrariërs, maatschap Holtrop en maatschap Boon, namen hieraan deel met ieder een perceel van ongeveer 6 hectaren. De beide percelen van ieder zo’n 6 hectaren zijn voor deze veldproef in tweeën gedeeld. Over de ene helft wordt 600m3 klei verspreid met een ruwe mestverspreider. Op de andere helft van de percelen wordt niets toegepast. Op kortere en langere termijn worden bodemprocessen gevolgd. Verder zal vanuit de grotere context in de winter 2020-2021 bekeken worden of er sprake zal zijn van toepassing van een tweede partij klei op dezelfde percelen.

Meetprogramma veldproeven Delfstrahuizen

De veldproef behelst de volgende zaken, die gemeten en/of gevolgd gaan worden op beide percelen per agrariër op korte en langere tijd:

-          Het inspoelen van de klei in het veen in de tijd, samenstelling bodem bovenste laag

-          CO2-emissies (indicatief, op z’n vroegst 2021)

-          Bodemvocht

-          Opbouw van de bodem

-          Dikte veenlaag

-          Hoogte maaiveld

Optioneel is om te bekijken of klei van invloed is op de kwaliteit van het kuilgras. Over een wat langere termijn ook op de soorten gewassen. De invloed op de biodiversiteit zou hierin een te monitoren aspect kunnen zijn.  De mestkwaliteit en diergezondheid hieraan nog toegevoegd kunnen worden.

 De zaken dienu eerst op schaal van het laboratorium worden onderzocht moeten een vervolg krijgen in veldonderzoek. Om de werking in de altijd wisselende praktijk buiten in het veld te toetsen, bij de verschillende Friese veensoorten en verschillende grondwaterpeilen. Tenslotte zou een hoogtepuntbepaald moeten worden van het toe te passen hoeveelheden klei bij bepaalde pure veengronden. Evenals de benodigde frequentie of opeenvolging van toepassing van klei, om het benodigde effect (vermindering, hoeveel minder) op de CO2-emissies te bewerkstelligen en te borgen over een bepaalde tijdsduur.