Contact

Openingstijden werkdagen tussen 09:00 en 17:00 uur

Stel een vraag Stuur een idee in

Diergezondheid; project leverbotbesmetting bij vernatting


De Gezondheidsdienst voor Dieren (GD) uit Deventer doet onderzoek naar de risico’s op leverbotbesmetting bij vernatting in het veenweidegebied. Het onderzoek wordt in samenwerking met klankbordgroep Leverbot uitgevoerd.  De klankbordgroep bestaat uit medewerkers van provincie Fryslân, Wetterskip Fryslân, specialisten en boeren uit het veenweidegebied. Wij zijn op zoek naar (melk-)veehouders die aan dit onderzoek willen deelnemen. 

Wat is leverbotbesmetting
De leverbot, Fasciola hepatica, is een parasiet die niet alleen voorkomt bij herkauwers zoals runderen, schapen en geiten maar ook bij paarden, hazen, reeën en soms ook bij de mens. Het is een platworm die leeft in de galgangen van de lever van de gastheer. Vee kan besmettelijke cysten van de leverbotslak opnemen door het eten van gras. Uit de cysten die zich op de grasspriet bevinden ontwikkelt zich (in de gastheer) een kleine platworm (leverbotje) . De platworm (leverbot) gaat op zoek naar de lever en baant zich hierbij een weg dwars door de darmwand. De platworm (leverbot) doorboort de lever om zich uiteindelijk als volwassen leverbot te nestelen in de galgangen van de lever. De gevolgen kunnen zeer ernstig zijn.Leverbotinfecties kunnen bij schapen verminderde groei, achteruitgang in conditie en sterfte tot gevolg hebben. Bij runderen treden vooral verminderde melkgift en slechtere groei op.

Hoe ontstaat leverbotbesmetting
Leverbot komt voornamelijk voor onder vochtige leefomstandigheden. De leverbot heeft namelijk een zoetwater huisjesslakje (leverbotslakje: Galba truncatula, eerder Lymnaea truncatula) nodig ter bescherming en om zich in voor te planten. Leverbot komt dus alleen voor op plaatsen waar dit slakje leeft. Natte weilanden zijn een ideale leefomgeving (“broedplaats”) voor de leverbotslak en als er op land vee graast, is de kans op besmetting het grootst.

Onderzoek leverbotbesmetting bij vernatting
Met de praktijkproef Onderwaterdrainage wordt er gekeken naar de verschillende effecten van toepassen van onderwaterdrainage in landbouwpercelen. Eén van de mogelijke effecten die onderzocht worden is, vanwege de koppeling met verhoging van het zomerpeil, de mogelijke (hypothetische) toename van leverbotinfecties.. Vernatting van veengrond kan namelijk in theorie de kans op leverbotbesmetting bij vee verhogen. 

Wat wordt er onderzocht?
Leverbot is o.a. aan te tonen door tankmelkonderzoek (tweede fase onderzoek). De melk die in de tankmelk zit, bevat mogelijk verschillende soorten bacteriën. Regelmatig tankmelkonderzoek kan een goede indicatie geven over de algemene gezondheid van de veestapel. Er wordt begonnen met een nulmeting (analysebepaling voor leverbot en salmonella in de tankmelkmonsters), nog voordat de vernatting van het veen plaatsvindt. Mogelijk vindt er dan vervolgens een jaarlijkse monitoring plaats.
De eerste fase van het onderzoek bestaat uit het presenteren van bestaand onderzoek van de afgelopen 10 jaar (en beantwoording onderzoeksvragen) en daarnaast het komen tot een praktische handleiding voor veehouders.

Gezocht melkveehouders voor onderzoek leverbotbesmetting
Wij zijn op zoek naar melkveehouders die mee willen doen aan het tankmelkonderzoek (leverbot en salmonella). Naast het tankmelkonderzoek, ontvangt u ook begeleiding vanuit de klankbordgroep.

Aanmelding kunt u via formulier in onderstaande link:

AANMELDEN